Die hou creol – podcast over Virgin Islands Dutch Creole: De Josselin de Jongs Dagboek betreffende de expeditie naar de Antillen 21 en 22 november 1922

In 1922-1923 bezocht de Nederlandse antropoloog J.P.B. de Josselin de Jong in een gezamenlijke Deens-Nederlandse archeologische expeditie verschillende Caribische eilanden. Heel belangrijk was zijn bezoek aan de US Virgin Islands. Niet alleen vond hij archeologisch materiaal, ook maakte hij kennis met enkele moedertaalsprekers van het Nederlandse Creools. Was deze taal dan toch niet uitgestorven? De teksten die hij verzamelde zijn fonetisch gepubliceerd en dus hebben we nu een schat aan verhalen, verteld door moedertaalsprekers over onderwerpen die dicht bij de cultuur van de Maagdeneilanden liggen en waarvan we bijna kunnen horen hoe de taal écht geklonken heeft.

Zijn dagboek zal ik per dag voorlezen en toelichten. We gaan verder met 21 en 22 november 1922, de eerste dagen aan boord van de Lithuania.

De aflevering is HIER te beluisteren.

Meer informatie over Mikhail (Michael) Press. Zie Wikipedia.

Over Mothersill (Bron: Delpher, Arnhemse courant, 19 november 1908):

Die hou creol – podcast over Virgin Islands Dutch Creole: West-Vlaams en Zeeuws op de Maagdeneilanden

In het Virgin Islands Dutch Creole zijn allerlei woorden te herkennen die afkomstig zijn uit het Zeeuwse en/of het West-Vlaamse dialect van het Nederlands. Waar kun je dat aan zien? Om welke woorden en klanken gaat het eigenlijk? Interessanter is misschien nog wel de vraag hoe die dialectvormen in deze creooltaal terecht hebben kunnen komen,
In deze aflevering ga ik in op de dialectvormen én de demografische verklaring ervoor. De aflevering duurt dan ook twee keer zo lang als normaal.

Di hou creol – podcast over Virgin Islands Dutch Creole is in principe tweewekelijks. Deze keer moest ik wat vlugger zijn omdat de aflevering over dit onderwerp al beloofd was. 
Op 11 juni verschijnt de volgende aflevering.

Die aflevering kunt u hier beluisteren.

De genoemde bronnen:

Rossem, Cefas van. 2000. “Het Negerhollands, Negerzeeuws, Negervlaams”, in: Berns, J.B. & J. van Marle (eds), Overzees Nederlands, Lezingen gehouden op het symposion van de afdeling Dialectologie van het P.J. Meertens-Instituut op vrijdag 26 november 1993. Amsterdam: Meertens Instituut. p. 40-62.

Rossem, Cefas van. 2013. “Maternity visit on St. Thomas. Demographic information on the first stages of Negerhollands”, in: Gerald Stell (ed.) Dutch and colonial expansion: different contact settings, different linguistic outcomes. Revue Belge de Philologie et d’Histoire/Belgisch Tijdschrift voor Filologie en Geschiedenis 91, 3, p. 713-734.

Logeman (1905) en Hesseling (1905) staan in de lijst publicaties aan de rechterkant van deze pagina.

Meer informatie nodig? Vragen? Tips? Neemt u dan gerust contact op!

Di hou creol – podcast over Virgin Islands Dutch Creole: De Josselin de Jongs Dagboek betreffende de expeditie naar de Antillen, 19 november 1922

In deze derde aflevering start ik eigenlijk een nieuwe serie. De aflevering is ook wat korter dan anders en een ‘gewone’ aflevering zal dan ook snel volgen. In de nieuwe serie zal ik dag voor dag het Dagboek betreffende de expeditie naar de Antillen van J.P.B. de Josselin de Jong voorlezen en toelichten.

In het begin van de expeditie gaat het nog om gewone reisgegevens, die overigens een prachtige blik geven op de manier van reizen aan het begin van de twintigste eeuw. De aanvullende informatie is nogal beknopt. Wanneer De Josselin de Jong echter op St. Thomas arriveert, begint het taalavontuur. Als snel zal hij namelijk informeren naar sprekers van het Nederlands Creools. De zoektocht en de contacten die dan volgen, hebben geleid tot een prachtige collectie Nederlands Creoolse volksverhalen die zo zijn opgeschreven dat we niet alleen de inhoud, maar ook de klank van de taal kunnen ervaren.

Luisteren? Dat kan hier. Commentaar, tips of vragen? Die ontvang ik graag via deze website.

Informatie bij deze aflevering:

Effert, F.R. (1992) J.P.B. de Josselin de Jong, Curator and Archaeologist, A study of his early career (1910-1935). Leiden: Centre of Non-Western Studies.

Link naar hotel Danevirke in Kopenhagen: Grundvigs Hus

Link naar de genoemde krant: Berlingske tidende

Runaway Virgins by Enrique Corneiro

Last year Kristina Lamour Sansone got in contact with me about eighteenth century St. Croix printing house of Daniel Thibou. She refered to eighteenth century slave ads, and this immediately got my attention. In 2018 Enrique F. Corneiro published his book Runaway Virgins, Danish West Indian Slave Ads. It consists of 112 pages filled with ads which were published in newspapers on the Danish Westindies between 1770 and 1848.

In 31 sections all kinds of information is presented, from important persons, to black slave owners, from slave revolts to demographic information. From quite interesting to very shocking: the book is filled with illustrations, pictures of advertisements related to the trade of enslaved people, but also to searching and finding of runaway slaves.

It brings the period of slavery very close to the reader and I recommend you to look at the illustrations and imagine what really happened to the people who are mentioned in the ads.

These texts appeared also to be of interest for Creolistics and historical sociolinguistics since in several ads the language competence of the runaway slaves is mentioned. See for instance the picture of the back of the book. The first person, a mulatto fellow, speaks English, French, Spanish and Creole Dutch. The second one, from St. Croix, speaks English and Creole Dutch. We hardly have any information about the language competence, so this metalinguistic information is asking for a closer look!

The ad is from The Royal Danish American Gazette, November 6, 1776. It is the oldest newspaper in the Danish Westindies. See page 25 and the the back of: Corneiro, Enrique F. (2018) Runaway Virgins, Danish West Indian Slave Ads 1770-1848. Richmond (Texas): Triple E Enterprise. 112 p.

See: https://www.lulu.com/spotlight/rcorneiro/

Di hou creol – Podcast over Virgin Islands Dutch Creole, Aflevering 2

In de tweede aflevering van deze podcast behandel ik drie onderwerpen. Ik begin met de brief van Arendt Heinderijcksz. Deze is verzonden vanaf St. Eustatius in 1672, maar kwam nooit aan. In deze brief staat de oudste Nederlandse aanwijzing voor de kolonisatie van St. Thomas. In het tweede deel laat ik twee teksten horen die te maken hebben met slavernij. De eerste is de enige uit de achttiende eeuw. Dit afscheidslied van een tot slaaf gemaakte is opgetekend door een bediende van plantage La Grande Princesse op St. Croix en is gepubliceerd in 1788. De tweede is vastgelegd door De Josselin de Jong in 1923. In het derde gedeelte van de podcast noem ik enkele websites waarmee historisch onderzoek met betrekking tot het Virgin Islands Dutch Creole en/of de geschiedenis van de Deense Antillen gedaan kan worden.

Veel luisterplezier! Opmerkingen, tips, vragen? Stel ze via deze website. Alvast hartelijk bedankt. Luisteren? Dat kan via Spotify, Apple podcast, Google podcast , maar ook via deze link.

Genoemde bronnen:

  1. De brief van Arendt Heinderijcksz normaal gesproken hier te vinden. Zie brief 2008. De transcriptie volgt hier:

‘J Juel
A(nn)o 1672
Eersame ser Dichteten Groot Gunstiger
heer saluijt vl gelijft te weeten als dat
jck met mijn folck noch clock e(nde) gesondt ben
veerhoppende het selfde met mijn Groot
Gunstinger heer voors gelijft mijn heer te
weeten als daet jck hier ben den 9/19 Desemb(er)
ben geardiuert e(nde) legh hier e(nde) verwaght
ferro met smerten voors heb jck voorstaen
als daet ferro noch jn Nouember heft tot
Copenhagen gewest e(nde) hier js hoopen folck die
naer ferro voorlangen om mede te folgen nar
sint tomes voors weet jck mijn Groot Gunsti
ger heer niet mer te schriuen daen Godt befollen
e(nde) de groetnise aen al de Edel heerren de
Edel Coppanni
VL d(ienst)w(illige) D(ienaer)
Arendt Heinderijcksz.
Acttum den 26/5
feberuarij jnt jagt
De Gauden Cron
op de Ree vaen staecio.’

De werken van Westergaard (genoemd in relatie tot Heinderijcksz) en Knox (met de lijst van eerste kolonisten) staan in de linkerkolom van deze website.

2.1 De teksten waarin slavernij een belangrijke rol spelen zijn de volgende. Van het fragment van een rebellenlied (Schmidt 1788) staat een afbeelding in het boek Die Creol Taal. De link hiernaar staat in de rechterkolom van deze website. De tekst luidt als volgt:

Adjo my Mester Neeger, e — Samja

Da lob my lo lob, e – Samja

My nöy kan hau di uit mer &c

Di Blanco no frey, e – Samja

Adjo my Syssie, &c

Van Dag du Mandag &c

Adjo my Mama &c

Da lob my &c

Adjo my beer Maade …

Adjo m gud Friende &c

Adjo my Tata

Di Land no Frey &c

Adjo my Viefe &c

Lef frey met my Mama &c

Dünk op my altyt &c

My nu sae ferjet jou e – – Samja

2.2 De tekst die De Josselin de Jong heeft opgetekend tijdens zijn veldwerk in 1923 over de manumissie van de hond luidt als volgt. Hartelijk dank, Peter Bakker, voor jouw foto van deze tekst!

3. De genoemde websites zijn de volgende:

Letters as Loot

Gekaapte Brieven

Slave Voyages

Virgin Islands Families

Rigsarkivet The Danish Westindies – Sources of history

Words from Dutch Creole in Virgin Islands Creole English

At the end of the eighteenth century the vernacular language of the Danish Westindies changed, to my opinion, quite drastically. Dutch and Virgin Islands Dutch Creole were replaced by English and Virgin Islands English Creole. The manuscript of Wied ‘Lieder, confirmationsunterricht u.a.m. teils in kreolischer, teils in englischer Sprache (1842-1847) shows a striking example. The first 60 pages are in Virgin Islands Dutch Creole. The remaining pages are in English. The author remarks: ‘In den 40er Jahren des 19. Jahrh. verschwand auf den Westindischen Inseln die kreolische Sprache und wurde durch die englische verdrängt.’ [In the 40s of the 19th century the creole language disappeared on the West-Indian Islands and was superseded by the English one.]”

However, Dutch Creole words and perhaps even structures, were preserved in the English Creole. In Lito Valls’s dictionary of Virgin Islands English Creole ‘What a Pistarckle!’ several words are marked as ‘dutch creole’, however often accompanied by ‘obsolete’.

Kristoffer Friis Bøegh and Peter Bakker (both Aarhus University) have been digging in this dictionary, excavating not only the marked words, but also the ones who were not recognized before as been originating from Dutch or Dutch Creole.

In an extensive, but very readable article of 38 pages their search and findings are presented. Although it is published as a digital article for Trefwoord on the website of Instituut voor de Nederlandse taal, it is in English. In the References section the forthcoming dissertation of Kristoffer Friis Bøegh is mentioned: a book to look forward to!

Di hou creol – Podcast over Virgin Islands Dutch Creole

This week I started my podcast Di hou creol to present the most interesting snippets in or about Virgin Islands Dutch Creole. At the moment the podcast is in Dutch. Of course it would be great to reach a larger audience, but at the moment I do not have enough time to record an English version.

Vanaf nu is de podcast Di hou creol – podcast over Virgin Islands Dutch Creole beschikbaar via Spotify. In eerste instantie probeer ik een breed publiek te bereiken. Heeft u vragen, opmerkingen of tips? Neem dan via deze website contact met mij op. Veel plezier en hartelijk dank.

Luisteren? Dat kan natuurlijk via Spotify, maar ook via deze link.

Aflevering 1: Di hou creol, Carriolsch en andere namen bevat een overzicht van de geschiedenis van het Virgin Islands Dutch Creole, maar dan wel in grote stappen. Het tweede gedeelte van de aflevering gaat over de namen die deze tijd heeft en heeft gehad. Ik sluit af met wat opmerkingen over de bronnen en ik verwijs natuurlijk naar deze site.

Genoemde bronnen:

Hesseling, D.C. 1905. Het Negerhollands der Deense Antillen. Bij­drage tot de geschiedenis der Nederlandse taal in Ameri­ka. Leiden: Sijthoff.

Rossem, Cefas van. 2017. The Virgin Islands Dutch Creole Textual Heritage: Philological Perspectives on Authenticity and Audience Design. [LOT 477]. Utrecht: Landelijke Onderzoeksschool Taalwetenschap. (Open Access via website https://lotschool.nl/dissertations/)

Rossem, Cefas van, en Hein van der Voort. 1996. Die Creol Taal, 250 years of Negerhollands texts. Amsterdam: Amsterdam University Press.

Sluijs, Robbert van. 2017. Variation and change in Virgin Islands Dutch Creole, Tense Modality and Aspect. [LOT 453]. Utrecht: Landelijke Onderzoeksschool Taalwetenschap. (Open Access via website https://lotschool.nl/dissertations/)

Deze bronnen zijn te vinden tussen de links in de rechtse kolom van deze website of zijn te vinden via de na de titelbeschrijving genoemde link.

De volgende publicatie is, in tegenstelling tot mijn opmerking in aflevering 1, niet openbaar beschikbaar. De auteur heeft dit boek wel genoemd op zijn profiel op Researchgate.net.

Stolz, Thomas. 1986. Gibt es das kreolische Sprachwandelmodell? Vergleichende Gramma­tik des Negerhöllandischen. Europäische Hochschulschriften, Reihe XXI Linguistik, Bd./Vol. 46. Frankfurt a. M., Bern, New York: Peter Lang. (Zie

Grant project Virgin Islands Dutch Creole!

https://www.meertens.knaw.nl/cms/nl/nieuws-agenda/nieuws-overzicht/286-2021/146373-beurs-voor-virgin-islands-dutch-creole

Skepi Dutch: sensational source found by Jacobs and Parkvall

No, it is not about Virgin Islands Dutch Creole, but about one of the two other Dutch related Creole Languages in the Caribbean. In 1989 Ian Robertson of University of the West Indies, Trinidad, compared the Swadesh lists of Virgin Islands Dutch Creole, Berbice Dutch and Skepi Dutch and suggested that the least known of the three, Skepi Dutch looked more like Virgin Islands Dutch Creole than to Berbice Dutch which existed along the Berbice river and Wiruni Creek, quite next to the Essequibo river where Skepi was once the contact language.

In Journal of Pidgin and Creole Languages, 35 (2020), 2, p.360-380 Bart Jacobs and Mikael Parkvall present a formerly unknown source of the mysterious Skepi Dutch language which doubles the vocabulary of Skepi Dutch and which adds about 120 sentences to the corpus.

On Neerlandistiek.nl I wrote an introduction to this important article. It is in Dutch, and you can find it here:

https://www.neerlandistiek.nl/2020/10/sensationele-nieuwe-bron-van-het-skepi-dutch/#more-122399

An English translation will be published soon.

Snow on the Danish Antilles? New article about referee design in early Virgin Islands Dutch Creole

Expected in October 2020, however already mentioned on the website of John Benjamins Publishers is Advances in Contact Linguistics, In honour of Pieter Muysken, edited by Norval Smith, Tonjes Veenstra and  Enoch Oladé Aboh.

This Festschrift contains twelve articles in the field of contact linguistics, of which some were already presented on December 6th 2019 in the Meertens Institute in Amsterdam in the presence of Pieter Muysken himself.

You can find the table of contents here.

Part 1 is dedicated to Creole languages and creole studies, however in Part 4, Sociolinguistic aspects of language contact, you will find my article about referee design in early Virgin Islands Dutch Creole. Voila, the abstract:

Snow on the Danish Antilles?

Referee design in Virgin Islands Dutch Creole

One of the things one does not want to hear when working on a large corpus, is that the content is very artificial, and should be ignored in your research because of the unnatural elements it contains. This is what happened with the Clarin-NEHOL-Corpus of Virgin Islands Dutch Creole. The contents, mainly eighteenth-century missionary texts were considered by some people as ‘just’ a missionary variety which seemed very unlikely to have been used in daily life. Clearly, a theoretical basis was needed to analyse this variety in order to establish the authenticity of these texts. Unexpectedly, Bell’s 1984 Audience Design Model, originally based on spoken language situations, turned out to be ideal for the treatment of older written material. One element of this model, referee design, seemed at first to stand somewhat separate from the other aspects of the theory. However, it enabled us to understand the communication situation which missionaries and their pupils participated in. This article focuses then on referee design as a tool to study eighteenth century Virgin Islands Dutch Creole in particular, and historical Creole texts in general.

Keywords: audience design, missionary linguistics, Clarin-NEHOL-Corpus, historical sociolinguistics, Virgin Islands Dutch Creole